Serebral Görme Bozukluğu Ve Periventriküler Lökomalazi

Periventriküler lökomalazi (PVL), çocukluk çağı az görme nedenleri arasında en üst sıralara yerleşmektedir. Periventriküler lökomalazi beyin ventrikülleri çevresinde, özelikle 28. haftadan önce doğan bebeklerde, kanama, oksijen azlığı, enfeksiyon gibi etkenlerle oluşan hypoksik, iskemik doku değişiklikleridir. PVL'de ventrikül çevresindeki sağlam doku yumuşamış ve hasar görmüştür. Prematüre bebeklerde PVL görülme oranı %32 olarak verilmektedir.

Resim 1: Optik radyasyonların lateral ventriküllerin çevresinden dolanması

Resim 2: Ön cepheden ventriküllerin görünümü
Ventriküller beyin içinde içi sıvı dolu boşluklardır, içlerinde beyin omurilik sıvısı ile birlikte kortikospinal motor lifler bulunur. Bu nedenle çoğu kez PVL olan çocuklarda spastik tip serebral palsi görülür. Lateral ventrikülün temporal boynuzu çevresinden, görme yolarından, optik radyasyonun lifleri geçer. Ventrikül çevresindeki matrix hücreleri doğumdan sonra radyer liflerin oluşumunu sağlar. PVL sonrasında matrix hücrelerinin yerini fibrin almıştır, bu durumda, en yakın lifler olan alt yarıda daha sık olmak üzere görme alan kayıplarına neden olur. Beyne gelen her iki hayalin farklı olması çocukta algı ve göz devinim bozukluklarına neden olur.
PVL'nin en yaygın belirtileri, görme alan kayıpları ve göz hareket bozuklukları ve görsel algı bozukluklarıdır. Erken dönemde anneler çocukta göz temasının olmaması, çocuğun takip yapmaması nedeni ile göz hekimine baş vururlar.
Tanı kafatası ultrasonu ve Manyetik rezonans görüntüleme yöntemleri ile konur.
PVL'de sıklıkla klinik tabloya motor ve zihinsel engel, epilepsi eklendiği için aile görmenin muayenesini okul yıllarına ertelemektedir. Yoğun poliklinik şartları altında da göz hekimleri ‘GÖZ SAĞLAM, ÇOCUK BÜYÜDÜKCE GÖRME ARTAR’ diye serebral patolojiyi gözardı etmektedirler. Yapılması gereken, SGB tespit edilen her çocukta İVEDİ OLARAK, görsel çalışmanın ön planda olduğu re/-habilitasyon programlarının oluşturulması, özellikle 0-3 yaş arasında çocukların ERKEN MÜDAHALE programına alınmasıdır.
Esas olan tüm bu çalışmaların aile- eğitimci- sağlıkçıyı kapsayan bir takım çalışması içinde götürülmesidir. Takımın kilit elemanı konusunda uzmanlaşmış göz hekimidir.
Kaynakça:
- Jacobson L., Lundin S., Flodmark O. Ve ark.:Periventricular leukomalacia causes visual impairment in preterm children.Acta Ophthalmol.Scand 1988 76:593-598
- Olsen P ., Paakkö E., Vainionpaa L. Ve ark. Magnetic resonance imaging of periventricular leukomalacia and its clinical correlation in children.Ann Neurol 1997;41:754-761
- Krageloh-Mann I., Hagberg B.,Peter D. Ve ark: Bilateral spastic cerebral palsy:analysis from a representative series of 56 cases. Dev. Med. Child Neurol 1995;37:379-397
- Jacobson L.,Dutton Gn: Periventricular leukomalacia: an important cause of visual and ocular motility dysfunction in children. Surv Ophthalmol 2000;45:1-13
- Jacobson L.,Ek u., Fernell E. Ve ark.: Visual impairment in childrenwith periventricular leukomalacia, visual, cognitive and neuropaediatric characteristics related to cerebral imaging. Dev.Med. Child Neurol 1996 ;38:724-736
- Khurana R, Shyamsundar K et al. PeriventricularLeucomalacia; an ophthalmic perspective, Med J Armed Forces India 2020 Jul 15;77(2):147–153.